GS Lê Kim Ngọc, nhà nữ bác học, người mẹ hiền của bao trẻ mồ côi
Thứ tư, 03 Tháng 12 2008 16:02

chống thấm, mang chong tham, chong tham sika, chong tham tuong, chong tham nguoc, chống thấm sân thượng, chong tham tang ham, chong tham thang may, ford focus, ford fiesta, ford escape 2012, gia xe ford, Ford Everest, Ford Ranger,

HÀM CHÂU

   Bạn đọc nước ta khá quen thuộc tên tuổi GS Trần Thanh Vân, Chủ tịch Gặp gỡ Việt Nam, người đã cùng GS Nguyễn Văn Hiệu tổ chức tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh 6 hội nghị quốc tế lớn về vật lý. Thế còn vợ ông? Đó chính là bà Lê Kim Ngọc, giáo sư, tiến sĩ khoa học, tác giả hàng trăm công trình nổi tiếng thế giới về công nghệ sinh học thực vật, đồng thời, là người đã góp công xây dựng các Làng Trẻ em SOS Đà Lạt, Đồng Hới và Trung tâm Bảo trợ Trẻ em Thuỷ Xuân (Huế).
NHÀ NỮ BÁC HỌC ĐƯỢC BÁO CHÍ PHÁP VINH DANH
 
   Tên bà là Lê Kim Ngọc, giảng dạy và nghiên cứu tại Đại học Paris-Nam. Nhưng, do bà sống và làm việc từ lâu ở Pháp, cho nên phải “nhập gia tuỳ tục”, nghĩa là cũng như mọi người con gái Âu - Mỹ, sau khi kết hôn, thì “phải” mang họ chồng, và chỉ còn “được” giữ lại cái tên thời con gái mà thôi! Tuy nhiên, hiềm một nỗi cái tên Ngọc của bà quá khó đọc đối với bạn bè Âu - Mỹ (một phần do phụ âm ng, và phần khác do thanh nặng), cho nên bà mới đành lấy chữ lót Kim làm tên, phát âm theo giọng Vĩnh Long quê hương bà, là Kiêm. Chính vì vậy, khi xem các tạp chí sinh học hàng đầu trên thế giới, gặp tác giả Kiem Tran Thanh Van (không dấu), hoặc viết tắt bằng chữ cái đầu là K. Tran Thanh Van, hoặc có khi chỉ gọn lỏn là Mrs Tran (bà Trần) thì người đọc khó mà biết được đó chính là… GS, TSKH Lê Kim Ngọc!
    Giữa thập niên 70 thế kỷ trước, giới trí thức Hà Nội quen đọc báo Pháp rất thích thú khi liên tục thấy xuất hiện trên các báo, tạp chí lớn ở Paris như Le Monde (Thế Giới), Le Paris Match (Cuộc đấu Paris), Sciences et Avenir (Khoa học và Tương lai), v.v. những dòng tít chạy ngang 4 - 8 cột của những bài phóng sự dài 3.000 - 5.000 từ, giới thiệu phát minh của bà Trần Thanh Vân, “một nữ bác học Việt Nam” làm việc tại Trung tâm Quốc gia Nghiên cứu Khoa học Pháp (CNRS), khám phá quy luật của quá trình nở hoa, do đó, có thể tuỳ ý điều khiển quá trình ấy trong ống nghiệm. Mái tóc buông xoã đen mượt, mũi dọc dừa, áo dài lụa hoa, ngón tay thon thả bên kính hiển vi điện tử, bức ảnh người phụ nữ Việt Nam ấy chiếm cả một phần tư trang báo, dưới những dòng tít khá “giật gân” như: Khi rễ cây nở hoa, Cuộc cách mạng trong thực vật học, Bắt phong lan nở hoa theo đơn đặt hàng, v.v. Thông tấn xã Việt Nam và nhiều tờ báo lớn ở Hà Nội dạo ấy đã đưa tin tổng thuật hoặc dịch đăng toàn văn một số bài trên các báo Pháp.

          MỘT CÔNG TRÌNH MỞ ĐƯỜNG TRONG CÔNG NGHỆ SINH HỌC THỰC VẬT

                              
    Tất nhiên, những bài báo phổ cập nói trên chỉ mới phản ánh “bề nổi” trong công trình của bà Trần Thanh Vân, nêu lên một vài khía cạnh dễ hiểu đối với người “ngoại đạo”, nhưng chưa hẳn đã là cốt lõi.
    Đáng tin cậy hơn, chính là lời đánh giá của các chuyên gia trong ngành: Bà là người đầu tiên trên thế giới đưa ra khái niệm “lát mỏng tế bào” (Thin Cell Layer, viết tắt là TCL), một khái niệm tạo ra bước phát triển cách mạng trong công nghệ sinh học thực vật. Cách đây không lâu, cuốn Lát mỏng tế bào đã được xuất bản bằng tiếng Anh ở nước ngoài. GS Gamborg, Đại học Calgary (Canada), viết lời giới thiệu:
    “Lát mỏng tế bào hay TCL là thuật ngữ đã trở nên rất quen thuộc đối với chúng tôi trong suốt ba thập niên vừa qua, cũng đồng nghĩa với tên tuổi nữ giáo sư K. Trần Thanh Vân, với nhiều công trình nghiên cứu sáng chói, kể từ khi bà công bố bài báo khoa học đầu tiên mang ý nghĩa mở đường, đã tạo nên một cuộc cách mạng trong lĩnh vực công nghệ sinh học thực vật. Phương pháp TCL tỏ ra ưu việt đối với nhiều thế hệ thực vật tái sinh quy ước và sinh sản vi mô, đồng thời, được coi là điều cốt tử trong việc phục tráng các thực vật chuyển đổi gen…”.
    Khái niệm TCL do nhà nữ bác học K. Trần Thanh Vân đề xướng, được giới sinh học thế giới thừa nhận, có giá trị vững chắc, được trích dẫn trong hàng trăm ấn phẩm khoa học, tạp chí chuyên ngành quốc tế, và được ứng dụng phổ biến tại nhiều phòng thí nghiệm công nghệ sinh học ở nhiều nước, và đặc biệt ở cả Việt Nam.
    Bà là tác giả hàng trăm bài báo khoa học, nổi bật nhất là 3 bài in trên tờ Nature (Tự nhiên) ở Anh, tạp chí khoa học “sang trọng” nhất thế giới. Tôi không biết chắc có một người Việt Nam nào khác được in công trình trên tạp chí nghiên cứu đỉnh cao, rất danh giá ấy?
Nhiều công trình khác của bà Trần còn được in trong Annual Review of Plant Physiology (Niên giám Sinh lý học thực vật), hoặc tại các nhà xuất bản khoa học có uy tín quốc tế lớn như Springer-Verlag, Kluwer Academic Publishers, Plenum Press, v.v. Nhiều bài phổ biến khoa học ở trình độ cao của bà được các nhà xuất bản Encyclopedia Universalis, Hachette, Gamillard, Scientific American, v.v. giới thiệu rộng rãi.
    Năm 1973, bà được mời nói chuyện với công chúng Pháp yêu khoa học tại Lâu đài Phát minh (Palais de la Découverte) ở Paris về chuyên đề: Làm thế nào buộc các loài thực vật vốn không nở hoa phải nở hoa?

    BÀ CHỦ TỊCH HỘI “GIÚP ĐỠ TRẺ EM VIỆT NAM” TẠI PHÁP

    Song sẽ thiếu sót nếu tưởng rằng bà Trần chỉ là một nhà sinh học ưa tự nhốt mình trong “tháp ngà” học thuật.
    Cảm thương cảnh ngộ của hàng trăm nghìn cháu bé trở nên côi cút, không chốn nương thân sau bao nhiêu năm chiến tranh đẫm máu, bà cùng chồng rất muốn cứu giúp các cháu. Nhưng cứu giúp bằng cách nào đây?
    Ông bà nhận thấy, ở phương Tây, lễ Giáng Sinh có ý nghĩa thân thiết trong tâm linh con người, chẳng khác nào Tết Nguyên Đán ở phương Đông. Thời ấy, ngay tại Pháp, Mỹ cũng chưa có thư điện tử, điện thoại di động; máy điện thoại để bàn cũng chưa nhiều lắm. Dân xứ họ thường mua những tấm thiếp Giáng sinh để gửi lời chúc ngắn gọn đến bè bạn, người thân. Thế là ông bà nảy ra ý định chọn một số bức tranh lụa của các hoạ sĩ Việt kiều danh tiếng như Lê Phổ, Lê Thị Lưụ, Mai Trung Thứ... để in trên thiếp Giáng sinh, vừa lạ mắt dễ bán, vừa giới thiệu nét tao nhã của tâm hồn Việt Nam. Và rồi tự mình đứng bán những tấm thiếp ấy trước cửa Nhà thờ Đức Bà Paris vào lúc đêm hôm khuya khoắt trong tháng cuối năm lạnh cóng, hoa tuyết bay mịt mờ những hàng sồi, hàng phong, hàng tiêu huyền trụi lá bên bờ con sông Seine lặng lờ trôi…
    Nhiều người phương Tây xúc động rơi nước mắt, tình nguyện “xuống đường cùng ông bà Trần bán thiếp”, tạo thành một “phong trào rầm rộ” ở Pháp và, về sau, lan sang cả Mỹ. Rồi bà thành lập Hội Giúp đỡ Trẻ em Việt Nam (Aide à l’Enfance du Vietnam, viết tắt là AEVN) thu hút khoảng 400 hội viên, phần lớn là người Pháp. Bà được bầu làm Chủ tịch hội từ thiện này, đồng thời, là Tổng Biên tập tờ báo tiếng Pháp Lien (Mối liên hệ), tiếng nói thân thương của hội.
Bán một gói 10 tấm thiếp được 2 USD, lãi 1 USD. Chính với những đồng tiền lẻ gom được từ việc bán thiếp, AEVN xây Làng Trẻ em SOS Đà Lạt. Để xây cất, phải bỏ ra 1 triệu USD! Và để duy trì, hằng năm còn phải bỏ thêm 100 nghìn USD nữa…


XÂY DỰNG NHIỀU TRUNG TÂM NUÔI DẠY TRẺ MỒ CÔI

    Sau Làng Đà Lạt, AEVN xây cất Trung tâm Bảo trợ Trẻ em Thuỷ Xuân (ngoại thành Huế), rồi Làng Trẻ em SOS Đồng Hới.
    “Chúng tôi không phải là những nhà doanh nghiệp - bà Trần Thanh Vân nói. Đồng tiền chúng tôi kiếm được chẳng phải là nhiều. Tổ chức của chúng tôi cũng không phải là tổ chức chính phủ, nên chẳng có thể ung dung tiêu tiền nhà nước. Bởi thế chúng tôi chỉ có thể gom góp tiền riêng, làm vài ba việc nhỏ nhằm cứu giúp một số trẻ em bất hạnh ở nước mình. Chúng tôi làm những việc nhỏ ấy với tất cả tình thương và sự thành tâm. Tiền bạc và danh vọng có thể phút chốc tan biến như khói như sương! Song tình thương và lòng nhân ái thì còn lại mãi...”.
    Tiếp lời bà, ông Helmut Kutin, Chủ tịch Hiệp hội Quốc tế các Làng Trẻ em SOS, nói tại Thuỷ Xuân:
“Tổ chức AEVN là một thành viên của Hiệp hội Quốc tế chúng tôi. Tôi quen biết ông bà Trần ở Paris từ khi cả ba chúng tôi đều còn rất trẻ. Là những nhà khoa học danh tiếng ở thủ đô nước Pháp, lẽ ra sau giờ làm việc tại công sở, hai người phải được nghỉ ngơi thoải mái. Thế nhưng, hai vị tiến sĩ khoa học trẻ tuổi ấy đã tự nguyện đứng bên hè đường Paris bán từng gói thiếp Giáng sinh để gom tiền xây cất Làng Trẻ em SOS Đà Lạt, và giờ đây là Trung tâm Thuỷ Xuân và Làng Trẻ em SOS Đồng Hới. Như các bạn thấy đấy, để xây cất được một Làng Trẻ em SOS, ông bà Trần và những người cùng chí hướng đã phải bán hàng triệu, hàng chục triệu tấm thiệp nhỏ nhoi! Đồng tiền kiếm được nhọc nhằn biết bao! Tôi muốn nhắc đi nhắc lại điều ấy để các quan chức địa phương và các nhà thầu hiểu thấm thía rằng họ không thể nào vung phí những đồng tiền gom góp ấy!”
    Đầu năm học 2004-2005, Đại tướng Võ Nguyên Giáp và phu nhân đã tiếp ông bà GS Trần Thanh Vân tại nhà riêng ở phố Hoàng Diệu, Hà Nội, để khích lệ ông bà trong các hoạt động từ thiện, khuyến học.
    Và, mới đây, tháng 8-2008, ông bà được tặng Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ…
… Mười năm qua, 1998-2008, tôi nhiều lần “tháp tùng” ông bà Trần cùng ông Helmut Kutin đi thăm các Làng SOS ngoài bắc, trong nam. Đến đâu tôi cũng thấy hàng trăm cháu bé mồ côi ùa ra nũng nịu, vòi vĩnh đòi ông bà bế ẵm, ôm hôn. Các cháu yêu ông bà như yêu cha mẹ đẻ của mình.
 

Hoạt động khoa học

Thống kê truy cập

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm nay66
mod_vvisit_counterHôm qua60
mod_vvisit_counterTuần này325
mod_vvisit_counterTuần trước459
mod_vvisit_counterTháng này1976
mod_vvisit_counterTháng trước2269
mod_vvisit_counterTất cả93581

Trực tuyến

Hiện có 2 khách Trực tuyến